Reinaert de vos
Allart van Everdingen (1621-1675)

18 september 2021 t/m 16 januari 2022

plan uw bezoek


Over Reinaert de vos worden al sinds de middeleeuwen verhalen verteld. Hij neemt andere dieren in de maling, maar ontloopt steeds zijn straf. Allart van Everdingen (1621-1675) maakte rond 1670 een serie van 57 etsen bij Reinaerts avonturen, met levensechte dieren in prachtige landschappen. Ter voorbereiding op die prenten tekende hij veel ontwerpen. Zulk werkmateriaal werd meestal na gebruik weggegooid, maar in dit geval is het bewaard gebleven. Stedelijk Museum Alkmaar toont een bijzondere selectie van deze prenten en tekeningen in een compacte doe-tentoonstelling voor alle leeftijden.

In de zeventiende eeuw kent iedereen de verhalen over Reinaert. Daarom zijn Allarts prenten als losse serie afbeeldingen zonder tekst te koop. Pas later, in de achttiende eeuw, worden ze ook als illustraties in een boek gebruikt.

Ontwerptekeningen
Allart probeert in zijn ontwerptekeningen voor de prenten verschillende ideeën uit. Meestal maakt hij eerst een snelle schets van de dieren met zwart of rood krijt. Vaak voegt hij daarna details en schaduwen toe in bruine inkt. Soms verandert hij de positie van een dier in donkerbruine inkt. Een enkele keer moet hij veel aanpassen tot alles op de juiste plek staat en hij het ontwerp kan etsen.

Allart van Everdingen, Reinaert de vos misleidt Cantecleer de haan, bruine inkt over rood en zwart krijt, lichtgrijs gehoogd, op bruin geprepareerd papier, collectie The British Museum, Londen (foto © The Trustees of the British Museum)

Bijzondere techniek: mezzotint
Sommige van Allarts Reinaertprenten zijn fluwelig donker van kleur. Dat effect bereikt Allart met een bijzondere techniek: mezzotint. Hij maakt de koperplaat waarop hij zijn voorstelling tekent ruw. Daardoor blijft er wat inkt op zitten en wordt de afdruk zacht zwart.

Allart van Everdingen, Reinaert de vos probeert een kapoen (haan) te stelen, ets en mezzotint, vierde staat, collectie Petit Palais, Musée des Beaux-Arts de la Ville de Paris, Parijs (legaat Auguste en Eugène Dutuit, 1902)

Activiteiten
In de herfstvakantie en de kerstvakantie zijn er activiteiten georganiseerd voor het hele gezin. Van een schilderworkshop tot een rondleiding voor het hele gezin. Bekijk de activiteiten.

Middenzaal / 18 september 2021 t/m 16 januari 2022

Meer werken van Allart van Everdingen staan centraal in de tentoonstelling:
Allart van Everdingen (1621-1675). Het ruige landschap



Marjan Pantjes kon dankzij een beurs van de Vereniging Rembrandt onderzoek doen naar een deel van het oeuvre van landschapsschilder Allart: de prenten en tekeningen van Reinaert de vos . Bekijk het interview (8 minuten).


De tentoonstelling is mede mogelijk gemaakt door:
Ekkart Fonds van de Vereniging Rembrandt, dankzij een schenking van Stichting Dames Spoorenberg | Fonds 21 | Mondriaan Fonds | Prins Bernhard Cultuurfonds | Samenwerkende Maritieme Fondsen (Vaderlandsch Fonds ter Aanmoediging van ’s-Lands Zeedienst, Directie der Oostersche Handel en Reederijen, De Prins Hendrik Stichting en Admiraal van Kinsbergenfonds) | TAQA Cultuurfonds.

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed heeft namens de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Minister van Financiën een indemniteitsgarantie toegekend.

De tentoonstelling is tot stand gekomen in samenwerking met het RKD – Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, Den Haag

De tentoonstelling over Allart van Everdingen is mede mogelijk gemaakt door:

gezinsticket

Voordelig naar het museum met het gezin, dat kan! Er is een gezinsticket voor €16,00 verkrijgbaar (geldig voor twee volwassenen + kinderen). Vraag ernaar bij de entreebalie.

families